تجهیزات نوین در دندانپزشکی نوین

تجهیزات دندانپزشکی انواع مختلف و گوناگونی دارد. ما در اینجا سعی کرده ایم که به صورت اجمالی نکاتی درباره هر کدام را به شما بگوییم.

این آموزش های صرفا جهت یادگیری اسامی است و مبنای تخصصی ندارد.

آشنایی با تجهیزات دندانپزشکی

تجهیزات دندانپزشکی

بطور کلی تجهیزات دندانپزشكی به اجزای زیر تقسیم می شوند:

۱) یونیت و صندلی
۲) کمپرسور
۳) آمالگاماتور
۴) كاویترون (دستگاه جرم گیری دندان)
۵) لایت كیور (نور سرد)
۶) اینسترومنت ها (شامل: توربین – ایرموتور – میكرو موتور – پوآر – آب و هوا – هندپیس – آنگل – ایر اسكلر)
۷) استریلیزاتور
۸) رادیولوژی (تك دندان)
۹) ساكشن ها
۱۰) موتور آویز
۱۱) تابوره
و …
یونیت

عاج دندان

تجهیزات دندانپزشکی

هر یونیت از چهار قسمت تشكیل شده است:
۱) صندلی
۲) جعبه باكس
۳) چراغ روشن
۴) كراشوار (لیوان پركن- دستشویی و ساكشن)

صندلی:

از نظر ساختار و فیزیک تولید صندلی ها در سه تایپ Z – X – U یا I تقسیم بندی می شوند.
بیشتر كارخانجات به دلیل آسان بودن تولید از روش اول استفاده می كنند. بعضی از كارخانجات نیز به این دلیل كه قدرت و استحكام صندلی در نوع دوم بیشتر است از این فیزیک برای تولید استفاده می كنند.

هر صندلی دارای دو موتور می باشد. یك موتور برای قسمت نشیمن گاه و بالا و پائین كردن و موتور دیگر جهت جابجایی پشتی مورد استفاده قرار می گیرد. برای راحتی كار دندانپزشک علاوه بر قابلیت انتخاب position های مختلف، دو mode در صندلی ها به نام های Zero position و Over position پیش بینی می شود.
Zero position حالتی است كه صندلی به پائین ترین حالت خود رسیده و پشتی نیز به حالت 90 درجه برمی گردد و Over position نیز حالتی است كه صندلی به بالاترین ارتفاع و پشتی نیز به حالت خوابیده یا 180 درجه نسبت به نشیمن گاه می رسد.

كاویترون (دستگاه جرم گیری دندان)

از این دستگاه برای از بین بردن پلاك ها و لكه های ناشی از فعالیت باكتری ها تشكیل شده بر روی دندان توسط اولتراسونیك استفاده می شود.
خونریزی كمتر، قدرت تاثیر بالا، و تقریبا آسیب رسانی پائین به دندان را می توان از فاكتورهای برتر استفاده از این دستگاه در مقایسه با دیگر روش های جرمگیری نام برد. بنابراین Ultrasonic Scaler را می توان یكی از روش های مفید در جهت پیشگیری و درمان بیماری های دندان دانست. تجهیزات دندانپزشکی

کلیه دستگاههای جرم گیری از قسمتهای زیر تشکیل شده :
1- جعبه اصلی که داخل آن مدار الکترونیکی قرار دارد و در جلوی آن كلیدهای کنترل جریان آب و هوا و نیز خاموش و روشن قرار دارد.
2- هندپیس که از طریق کابل به دستگاه اتصال دارد.
3- پدال که دارای کابل بلندی است و انتهای آن با یک فیش و یا بطور مستقیم به دستگاه متصل می شود.
4- سیم دوشاخه برای اتصال به برق 220 ولت شهری
5- شیلنگ آب که مستقیماً یا بوسیله فیش به دستگاه متصل می شود.
هندپیس از یک محفظه مناسب برای نصب قلم ساخته شده است و آب از طریق یک کابل نازک به نوک قلم می رود و تمام محفظه هندپیس را پر می کند. باید توجه داشت که به علت گرم شدن قلم، هیچ گاه بدون آب از دستگاه استفاده نمی شود.

لایت كیور:

برای استریل نمودن قلم هیچ گاه نباید نوک قلم را مستقیماً برابر حرارت خشک قرارداد. برای این کار باید از اتوکلاو یا مواد استریل کننده استفاده شود.

اجزاء داخلی دستگاه لایت کیور :
1- برد الکترونیکی کنترل جریان نور
2- ترانس تبدیل ولتاژ
3- لامپ هالوژنیک
4- کابل یا شیلنگ هدایت نور
5- هندپیس
6- رفکلتور
7- کلیدهای خاموش و روشن دستگاه
8- سوئیچ های سیگنال

تجهیزات دندانپزشکی

کار این دستگاه برای پلیمریزاسیون است و این امر به خاطر لامپ کوارتز 75 وات پرقدرتی است که درون محفظه رفلکتور (منعکس کننده نور) می باشد. کلیدها با دقت بالا، زمان انفجار یا تخلیه انرژی را کنترل می کنند و رفلکتور دسته های انرژی را از مسیر هدایت نور عبور می دهد. سیبک هایی وجود دارند که می توان با زمانهای 20 تا 40 ثانیه انفجار دائم (تخلیه انرژی بصورت دائم) را انتخاب کرد. روی دسته سوئیچ هایی وجود دارد که تنظیمات زمان انفجار را انجام می دهند و توسط این سوئیچ ها امکان توقف پلیمریزاسیون در هر زمان ممکن می باشد.

هندپیس توسط یک لایه با قدرت حرارتی بالا محافظت می شود و در استفاده های طولانی مدت، توسط یک فن پرقدرت بطور اتوماتیک خنک می شود. مسیر هدایت نور تا 360 درجه قابل تنظیم است و این عمل باعث می شود که بتوانیم استفاده دقیق نور را عملی سازیم. کلیه مسیرهای نور را میتوان بوسیله اتوکلاو و یا استریلیزاسیون خنک استریل کرد.
در هنگام كار با این وسیله عینک رنگی برای محافظت چشم در برابر پلیمریزاسیون کامپورزیت لازم است.

لامپ نوری

Colto Lux II دارای هندپیس 220 گرمی می باشد که حاوی مسیر هدایت نور شیشه ای استاندارد می باشد. این شیشه ها درون محفظه با زاویه های 45 درجه طوری تعبیه شده اند که نور را از لامپ گرفته و بوسیله انعکاس آن را به سر محفظه هدایت می کنند. البته در این نوع خاص از دستگاه لامپ هالوژن درون هد طوری جایگزین شده که نیازی به مسیر هدایت شیشه ای نور ندارد و مسیر دوم، مسیر هدایت فلزی نور برای مصارف عمومی می باشد. این سیستم های فلزی طوری قرار گرفته اند که می توان در موارد خاص نیز استفاده کرد.

بطور مثال برای پلیمریزاسیون قسمت های فاشیال، لینگوال، پالاتال، اکلوزال یا پروگزیمال پرکردگی ها. این دستگاه برای کارهای تخصصی مورد استفاده قرار می گیرد و مسیرهای هدایت نور ویژه بصورت اطلاعات دستوری زیر کاربرد دارد: آشنایی با تجهیزات دندانپزشکی پرتابل (قابل حمل)
1- شماره 1981 و 1980 با قطر 8mm میلی متر نوع استاندارد
2- شماره 1982 با قطر 13mm میلی متر برای قسمت فاشیال
3- شماره 1983 با قطر 5mm میلی متر برای قسمت لینگوال با پالاتلل
4- شماره 1984 با قطر 8mm میلی متر برای قسمت اکلوزال
5- شماره 1985 با قطر 5mm میلی متر برای پروکزیمال
6- شماره 1986 با قطر 5mm میلی متر نوع
7- شماره 1988 با قطر 8mm میلی متر نوع یونیورسال
8- شماره 1988 عینک حفاظت رنگی

آشنایی با تجهیزات دندانپزشکی پرتابل (قابل حمل)

تجهیزات دندانپزشكی پرتابل (قابل حمل)

امروزه شاید كمتر كسی وجود داشته باشد كه تجربه استفاده از وسایل همراهی همانند موبایل را نداشته و به مزایای استفاده از آن در شرایط مختلف واقف نباشد. در دنیای امروز وسایلی از این دست با همه مشكلاتشان، جزئی از زندگی انسان شده اند و روز به روز نیاز به انها بیشتر احساس می گردد. با این مقدمه می توان استفاده از سایر امكانات موجود در محیط اطرافمان را كه به گونه ای با حرفه ما ارتباط تنگاتنگی دارند، در كنار خود و به عنوان یك همراه همیشگی در همه جا تصور نمود تا در آینده ای نه چندان دور لزوم استفاده از آنها نیز همانند سایر وسایلی كه شاید فكر آن نمی رفت كه روزی اینگونه مورد استفاده قرار گیرند، احساس گردد.‏

تجهیزات دندانپزشكی پرتابل، تجهیزاتی قابل حمل و با قابلیت های خاص هستند و امكان استفاده از آنها در شرایط مختلف وجود خواهد داشت. به علت اینكه در اكثر موارد اینگونه تجهیزات كم حجم و در ابعاد كوچك ساخته می شوند، شاید این باور اشتباه وجود داشته باشد كه كارائی و راندمان آن ها نیز به همان نسبت كم بوده و عملا در بسیاری از موارد هیچ كاربرد خاصی ندارند، در حالی كه استفاده كنندگان از این تجهیزات، هیچ گونه كمبودی را در هنگام كار با این دستگاه ها احساس نمی كنند. به عبارت دیگر به همان اندازه كه می توان یك یونیت دندانپزشكی را كامل و با تمام امكانات تهیه كرد، این مجموعه قابل حمل را نیز می توان با تمام امكانات تجهیز نمود. ‏

تجهیزات نوین دندانپزشکی

تجهیزات دندانپزشكی پرتابل به سادگی باز شده و آماده برای كار می شوند و در پایان كار نیز به همان سادگی جمع شده و جهت استفاده مجدد، از نقطه ای به نقطه دیگر انتقال می یابند. توسط این تجهیزات می توان در مدت زمان كمی، یك اتاق ساده و معمولی را به یك محیط مناسب و حرفه ای برای دندانپزشك تبدیل نمود. انتخاب انواع مختلف و سطح دسترسی به امكانات بیشتر در اختیار دندانپزشك بوده و متناسب با نیاز كاری خود، می تواند یك مجموعه مناسب را تهیه نماید.
وسایل متداول و معمول مورد استفاده در اینگونه مجموعه ها در زیر آورده شده است:‏

  • لامپ دندانپزشكی
  • انواع هندپیس دندانپزشكی
  • كراشوار (شامل لیوان، كاسه و ساكشن)
  • توربین هوا (از مهمترین وسایل دندانپزشكی ترمیمی)
  • میكروموتورها
  • جعبه ای شامل انواع مواد مورد استفاده در جراحی دندان ها
  • منبع تامین كننده آب

تذکرات لازم

لازم به ذكر می باشد كه انواع دیگری از دستـگاه ها و وسایل مورد نیاز همـانند دستگاه تصویـربـرداری دنـدان (Portable X-Ray System) ، مانیتور دندانپزشكی ‏‎(LCD Monitoring System)‎‏ و همچنین تخت دندانپزشكی و تجهیزات مشابه نیز ارائه می شوند كه در صورت نیاز می توانند به این مجموعه اضافه گردند. ‏كلیه استانداردهای لازم جهت ساخت اینگونه تجهیزات همانند ساخت سایر ملزومات دندانپزشكی رعایت شده و علاوه بر آن، اقدامات لازم جهت محافظت از آنها در هنگام جابجایی در طراحی ها لحاظ شده است. به عنوان مثال استفاده از موادی در ساخت بدنه كه ضمن داشتن مقاومت زیاد در مقابل ضربات، از وزن كمی برخوردار باشند.

همچنین به منظور حمل راحت، از چرخ های با استحكام بالا و در عین حال با اندازه مناسب و با قابلیت جمع شدن و قفل شدن برای مواقعی كه امكان حركت های احتمالی ناخواسته وجود دارد، استفاده می گردد.‏ دستگاه تصویربرداری پرتابل، مشخصاتی كاملا مشابه با انواع متداول مورد استفاده در مطب دارد و در آن تنها از پایه چرخدار مناسب و حتی الامكان با لرزش كمتر به منظور جا بجایی با امنیت بالاتر استفاده شده است. قابلیت تغییر زاویه و موقعیت تیوب ‏X-Ray‏ جهت استفاده برای بیمارانی كه بر روی صندلی، ویلچر و یا تخت قرار دارند، از دیگر مشخصه های این دستگاه پرتابل است . در برخی از انواع این سیستم ها ، از یك دوربین داخل دهانـی (Intraoral Camera‎‏) برای عكسبرداری از محیط داخل دهانی بر روی پایه دستگاه تصویربرداری استفاده می گردد. تجهیزات دندانپزشکی

مانیتور

مانیتورهای قابل نصب بر روی انواع یونیت های دندانپزشكی كه امروزه استفاده از آنها در مقایسه با گذشته بیشتر شده است، در ابعاد كوچك تر به منظور جلوگیری از افزایش حجم مجموعه دستگاه های قابل حمل، قرار داده شده است. بدین ترتیب تصویر برداری از محیط داخل دهانی و مشاهده این تصاویر با بزرگنمایی مناسب توسط اینگونه سیستم ها قابل انجام خواهد بود.


تخت های دندان پزشكی برحسب تعداد حركاتشان بسیار متفاوت هستند.تجهیزات دندانپزشکی

در حالت ایده آل تخت باید دارای قابلیت های زیر باشد :‏

  • تغییر ارتفاع
  • امكان تنظیم پشتی
  • تنظیم ارتفاع زاویه زیر سری ‏
    قدرت حركت پشتی و قسمت پایی كه سعی شده اكثر این موارد در ساخت تخت های قابل حمل رعایت گردد. به علاوه همانطور كه عنوان شد، همانند ساخت بدنه، در ساخت تخت ها نیز از مواد با استحكام بالا و وزن كم استفاده می شود. ‏بر طبق استانداردهای موجود، محل محور صندلی باید با محل محور چرخشی مفصل لگن بیمار انطباق داشته باشد كه این مسئله در تخت های پرتابل رعایت می گردد.‏

نمونه های کاربردی

برای به حركت در آوردن تخت دندانپزشكی در مطب از دو روش معمول استفاده می گردد:‏

  • جك های پیچی (‏Screw lift‏)‏
  • جك های هیدرولیكی (‏Hydraulic lift‏)
    در ساخت اینگونه لامپ ها نكاتی به شرح زیر مد نظر است: ‏
  • نور تابانده شده در فضای دهان باید دارای روشنایی یكنواخت با نور سرد باشد. ‏
    ‏- بهترین نور برای فضای دهان نور ساطع شده از لامپ های كوارتز – هالوژن است.
  • قابلیت تغییر در میزان روشنایی (كه از مزایای لامپ های دندانپزشكی به حساب می آید)
    در لامپ های قابل حمل چنین نكاتی لحاظ شده است و از محافظ های مناسب برای جلوگیری از ضرباتی كه ممكن است منجر به صدمه دیدن و یا سوختن این لامپ ها شود، استفاده شده است.‏

البته قراردادن اینگونه جك ها در تخت های پرتابل مرسوم و متداول نبوده و برای به حركت درآوردن تخت، از اهرم های دستی استفاده می گردد. دلیل اصلی آن وزن زیاد جك ها و به دنبال آن عدم امكان جابجایی آنها است. ‏همچنین تخت های با قابلیت برنامه ریزی حركات نیز در یونیت های دندانپزشكی به چشم می خورد كه در انواع قابل حمل آن وجود ندارد. تخت دندانپزشكی شاید تنها تفاوت این مجموعه قابل حمل با انواع مورد استفاده آن در مطب باشد.‏ جهت انجام اعمال دندانپزشكی، وجود نور مناسب الزامی است كه اهمیت وجود لامپ دندانپزشكی را حین انجام اعمال جراحی دندان مشخص می سازد. تجهیزات دندانپزشکی

یونیت قابل حمل

‏ یونیت های حامل وسایل تراش نیز یكی از انواع یونیت هاست كه ابزار های موتوری را در اختیار پزشك قرار می دهد و حداقل دارای یك توربین هوا، میكروموتور و سرنگ سه گانه است.‏

تمام موارد ذكر شده، قابل اضافه نمودن به انواع سیستم های دندانپزشكی قابل حمل خواهند بود؛ به استثنای تجهیزات ثابتی كه بر روی این گونه مجموعه های پرتابل عرضه می گردد. انتخاب سایر وسایل، بسته به نیاز دندانپزشك و انتخاب او صورت خواهد گرفت.

کلمات کلیدی: biomedical engineering ، مهندسی پزشکی ، آشنایی با مهندسی پزشکی ، معرفی مهندسی پزشکی ، مهندسی پزشکی گرایش بالینی ، مهندسی پزشکی گرایش بیومکانیک ، مهندسی پزشکی گرایش بیوالکتریک ، مهندسی پزشکی گرایش بیومتریال (بیومواد) ، مهندسی پزشکی ایران ، مهندسی پزشکی دانشگاه پیام نور ، پایگاه آموزشی و اطلاع رسانی مهندسی پزشکی ، اخبار و تازه های مهندسی پزشکی ، مقالات مهندسی پزشکی ، آموزش مهندسی پزشکی ، دانلود کتاب های مهندسی پزشکی ، دانلود جزوه های مهندسی پزشکی ، دانلود نمونه سوالات امتحانی مهندسی پزشکی ، تجهیزات دندانپزشکی پرتابل (قابل حمل) . نخ دندان چرا مهم است؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *